Addysg Cymru

Read this post in English

Mae’n bleser gennym gyhoeddi prosiect ymchwil newydd pwysig sy’n gwerthuso’r polisïau sy’n cefnogi Addysg Gychwynnol Athrawon yng Nghymru. Bydd y gwerthusiad hwn yn archwilio pa mor effeithiol y mae ein polisïau presennol yn cefnogi hyfforddiant athrawon ledled y wlad, gan gydnabod rôl hanfodol AGA fel y cam cyntaf yn nhaith dysgu proffesiynol pob athro yng Nghymru. Alma Economics yw’r cynigydd llwyddiannus, ac mae gwaith eisoes wedi dechrau i nodi cwmpas y prosiect ymchwil arwyddocaol hwn.

Beth fydd y gwaith ymchwil hwn yn mynd ati i’w archwilio?

Bydd y gwerthusiad yn canolbwyntio ar bolisïau a deddfwriaeth Cymru sy’n cefnogi ein system AGA, ac yn darparu tystiolaeth a fydd yn cynorthwyo Llywodraeth Cymru i ddeall rhagor am y canlynol:

• Sut mae diwygiadau polisi AGA wedi gwella’r ddarpariaeth ar gyfer hyfforddiant athrawon
• Effaith diwygiadau addysg ehangach ar addysg athrawon
• Effeithiolrwydd cynlluniau cymhelliant wrth recriwtio athrawon dan hyfforddiant
• Nodi’r hyn sy’n gweithio’n dda yn sector AGA
• Deall y rhwystrau rhag gwella
• Datblygu argymhellion ar gyfer gwella addysg athrawon

Ni fydd yr ymchwil yn gwerthuso rhaglenni neu bartneriaethau AGA penodol ond yn hytrach yn edrych ar y fframwaith polisi ar draws y system gyfan.

Pam bod hyn yn bwysig nawr

Mae wedi bod yn 10 mlynedd ers cyhoeddi adroddiad dylanwadol yr Athro Ffyrling “Addysgu Athrawon Yfory”. Ers hynny, mae Cymru wedi rhoi nifer o ddiwygiadau addysg ar waith, gan gynnwys Cwricwlwm Cymru, Deddf ADA, a Chymraeg 2050.

Yn dilyn y pandemig, rowndiau achredu wedi’u cwblhau, a monitro parhaus, nawr yw’r amser perffaith i asesu ein cynnydd a nodi’r gwelliannau sy’n angenrheidiol i sicrhau bod ein system AGA yn darparu’r sylfaen orau bosibl i athrawon Cymru.

Pwy sy’n rhan o hyn?

Mae’r ymchwil wedi cael ei arwain gan grŵp llywio rhanddeiliaid gyda chynrychiolwyr o’r canlynol:

• Cyngor y Gweithlu Addysg
• Estyn
• Partneriaethau AGA
• Bwrdd Achredu Addysg Athrawon
• Llywodraeth Cymru
• Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru

Bydd y grŵp hwn yn gweithio gydag Alma Economics gydol y broses ymchwil i sicrhau bod y gwaith yn darparu dirnadaethau gwerthfawr i’r sector.

Cymryd rhan

Os yw’ch ysgol yn ymwneud ag AGA, efallai y gofynnir i chi gymryd rhan yn y gwaith ymchwil hwn. Bydd hyd yn oed ysgolion nad ydynt yn ymwneud ag AGA ar hyn o bryd yn cael eu gwahodd i rannu eu barn ar system hyfforddi athrawon Cymru.

Byddwn yn darparu diweddariadau rheolaidd ar y gwaith ymchwil hwn trwy Dysg.

Disgwylir i’r adroddiad terfynol gael ei gyhoeddi ym mis Mawrth 2026.

Cefnogi dyfodol addysg Cymru

Mae Addysg Gychwynnol Athrawon o ansawdd uchel yn hanfodol i sicrhau addysg ardderchog i bob plentyn a pherson ifanc yng Nghymru. Bydd y gwaith ymchwil hwn yn ein helpu i ddeall sut y gall ein polisïau gefnogi’n well recriwtio, datblygu a rhoi cefnogaeth barhaus i athrawon dan hyfforddiant wrth iddynt gychwyn eu taith broffesiynol.

Read this post in English

Gan ddechrau ym mis Medi 2025, mae Cymru yn ailwampio sut mae athrawon a staff y sector addysg yn datblygu eu sgiliau. Bydd Corff Addysg Cenedlaethol newydd ar gyfer Dysgu Proffesiynol ac Arweinyddiaeth yng Nghymru yn dwyn dysgu proffesiynol ledled y wlad ynghyd. Nod y dull hwn yw creu system unedig sy’n darparu cymorth cyson ar gyfer gwella canlyniadau dysgu.

Yn ystod cyfnod trosi ei flwyddyn gyntaf, bydd y sefydliad yn cymryd cyfrifoldeb am raglenni cenedlaethol mewn meysydd fel llythrennedd, rhifedd a lles, ochr yn ochr â chymorth i arweinwyr.

Bydd gwaith a gallu’r corff yn datblygu yn unol â thair thema allweddol: Gweledigaeth ac Arweinyddiaeth; Cwricwlwm ac Addysgu; a Lles a Chynhwysiant, a bydd yn darparu cyfleoedd o ansawdd uchel yn y Gymraeg a’r Saesneg.

Bydd hefyd yn ysgwyddo cyfrifoldebau a reolwyd yn flaenorol gan yr Academi Genedlaethol ar gyfer Arweinyddiaeth Addysgol (NAEL) a’r consortia rhanbarthol, gan gynnwys cefnogi cynorthwywyr addysgu.

Gyda tua 25 aelod yn y tîm a chyllideb gychwynnol o £6m, ac yn codi wrth i’r corff gymryd cyfrifoldeb am feysydd pellach, bydd y sefydliad newydd hwn yn gweithio ochr yn ochr â Llywodraeth Cymru ar bolisi, ag Estyn ar ganfyddiadau arolygu a materion cenedlaethol sy’n dod i’r amlwg, ac ag awdurdodau lleol a fydd yn canolbwyntio ar ddarparu hyfforddiant wedi’i deilwra i fynd i’r afael ag anghenion penodol ysgolion drwy fodelau trosglwyddo o ysgol i ysgol. 

Mae’r ad-drefnu hwn yn cynrychioli newid sylweddol tuag at ddull symlach a chyson o ddatblygiad proffesiynol ar gyfer addysg yng Nghymru – sydd â’r nod yn y pen draw o gefnogi addysgwyr yn well a gwella canlyniadau i ddysgwyr ledled Cymru.

Dilynwch yr wybodaeth ddiweddaraf am yr hyn sy’n digwydd fel rhan o’r Rhaglen Bartneriaeth Gwella Ysgolion:

• Rhoi athrawon wrth galon y gwaith o wella ysgolion: Beth mae’r dull partneriaeth newydd yn ei olygu i chi? | Addysg Cymru
  
• Bwrdd y Rhaglen Bartneriaeth Gwella Ysgolion

Read this post in English

Cefnogi eich taith gydag adnoddau ymarferol ar gyfer cynllunio eich cwricwlwm

Trwy ymgorffori’r adnoddau hyn yn eich prosesau cynllunio, gallwch greu profiadau dysgu i’ch dysgwyr sy’n bwrpasol, rhyng-gysylltiedig ac ystyrlon – i gyd wrth leihau’r llwyth gwaith cynllunio trwy fframweithiau a phrosesau cliriach.

Darllen mwy

Read this post in English

Ydych chi’n angerddol am baratoi dysgwyr ar gyfer y byd digidol?

Ymunwch â’r sgwrs rhwydwaith cenedlaethol ar y  fframwaith cymhwysedd digidol  ar y 26 Mehefin neu’r 8 Gorffennaf. 

Yn dilyn ymrwymiad Ysgrifennydd y Cabinet dros Addysg i adolygu’r Fframwaith Cymhwysedd Digidol a’i roi ar sail statudol, rydym yn dod ag ymarferwyr, lleoliadau addysgol, ac arbenigwyr y diwydiant ynghyd ar gyfer dau ddigwyddiad personol deinamig. 
 
Pam mynychu? 

• Cysylltu â chyd-addysgwyr ac arloeswyr y diwydiant 
• Rhannwch eich profiadau a’ch heriau wrth ymgorffori sgiliau digidol 
• Helpu i lunio dyfodol y Fframwaith Cymhwysedd Digidol 
• Darganfyddwch atebion ymarferol i wella eich cwricwlwm digidol 
• Cael eich llais yn y trawsnewidiad addysgol hanfodol hwn 

 Beth i’w ddisgwyl 

Bydd y sgyrsiau cydweithredol hyn yn archwilio: 

• Heriau go iawn wrth gyflwyno cymhwysedd digidol trawsgwricwlaidd 
• Sgiliau digidol sy’n canolbwyntio ar y dyfodol y mae ein dysgwyr eu hangen mewn gwirionedd 
• Datrysiadau ymarferol i feithrin hyder addysgwyr 
• Dulliau arloesol gan bartneriaid yn y diwydiant 

Manylion y Digwyddiad  

Dydd Iau, 26 Mehefin 2025 yn Stadiwm Abertawe – cofrestrwch nawr 

Dydd Mawrth, 8 Gorffennaf 2025 yn Ramada Plaza, Wrecsam – cofrestrwch nawr 

Read this post in English

Cyn bo hir, bydd ysgolion uwchradd ledled Cymru yn cael cyfle i gymryd rhan yng ngweithgaredd Casglu Data y Rhwydwaith Ymchwil Iechyd Mewn Ysgolion (SHRN) ar gyfer 2025, ac mae’r cyfnod cofrestru yn agor ar 9 Mehefin ac yn cau ar 18 Gorffennaf 2025.

Beth yw’r Rhwydwaith Ymchwil Iechyd Mewn Ysgolion (SHRN)?

Mae’r Rhwydwaith Ymchwil Iechyd Mewn Ysgolion  yn fenter gynhwysfawr sydd wedi ymrwymo i wella iechyd a lles dysgwyr ledled Cymru. Trwy ddarparu data iechyd a lles cadarn ac adnoddau sy’n seiliedig ar dystiolaeth i ysgolion, mae SHRN yn galluogi sefydliadau addysgol i wneud penderfyniadau gwybodus a gweithredu strategaethau effeithiol wedi’u teilwra i anghenion eu dysgwyr.

Mae’r rhwydwaith wedi dod yn rhan annatod o’r dull sy’n gweithredu yng Nghymru i sicrhau lles dysgwyr, a chyfeirir ato mewn nifer o bolisïau a strategaethau Llywodraeth Cymru, gan gynnwys y Dull Gweithredu Ysgol Gyfan ar gyfer Iechyd Meddwl a Llesiant (2021) ac Adroddiad Iach a Hapus Estyn (2019).

Manteision ar gyfer ysgolion uwchradd

Bydd ysgolion sy’n cymryd rhan yng  ngweithgarwch Casglu Data SHRN 2025 yn manteisio ar:

• Data iechyd a lles pwrpasol gyda meincnodi cenedlaethol
• Adnoddau sy’n seiliedig ar dystiolaeth i ysgogi gwelliannau iechyd
• Offer i werthuso perfformiad a chynllunio ymyriadau effeithiol
• Cyfleoedd datblygiad proffesiynol i staff
• Gwell ymgysylltiad â’u cymunedau lleol

Mae effaith aelodaeth SHRN yn ymestyn y tu hwnt i gasglu data yn unig.

“Mae arolwg SHRN yn adnodd gwerthfawr wrth i ni ei ddefnyddio i gymharu â data arall rydyn ni’n ei gasglu i nodi cryfderau a gwendidau. Ar ôl eu nodi, gellir canolbwyntio ar y rhain fel rhan o’n Cynllun Gwella Ysgol.” – Henriette Bertheux, Pennaeth Cynorthwyol Cyswllt, Ysgol Uwchradd Whitmore

“Mae fy ysgol i yn defnyddio ein data SHRN pwrpasol i gefnogi gwaith hunanwerthuso ein hysgol ar draws meysydd iechyd a lles, gan sicrhau bod y camau a gymerwn yn ymateb i anghenion gwirioneddol ein dysgwyr. Rydym yn teimlo’n gyffrous am barhau i ddefnyddio ein data SHRN i nodi blaenoriaethau a llunio camau gweithredu sy’n targedu iechyd a lles ein holl ddysgwyr.” – Tom Lewis, Arweinydd Iechyd a Lles, Ysgol Gynradd Cogan

Edrych i’r dyfodol

Wrth edrych ymlaen at 2026, mae SHRN yn datblygu dangosfwrdd arloesol ar lefel ysgol a fydd yn darparu mewnwelediadau hyd yn oed yn fwy penodol, gan rymuso ysgolion i olrhain cynnydd a gweithredu strategaethau effeithiol.

Mae partneriaeth strategol y rhwydwaith ag Iechyd Cyhoeddus Cymru ac integreiddio â Rhwydwaith Ysgolion Cymru sy’n Hybu Iechyd a Lles (WNHWPS), ynghyd â buddsoddiad parhaus gan Lywodraeth Cymru, wedi galluogi SHRN i dyfu i fod yn rhwydwaith cenedlaethol pwerus sy’n cefnogi ymchwil a gwerthuso.

Atal problemau ac ymyrryd yn fuan

Mae dull SHRN yn cyd-fynd â’r egwyddor bod atal problem yn y lle cyntaf yn well na gorfod mynd ati i’w datrys. Trwy helpu ysgolion i nodi problemau iechyd a lles yn gynnar, mae’r rhwydwaith yn galluogi ymyriadau amserol a all wella’r canlyniadau i ddysgwyr a lleihau absenoldeb.

Mae’r ffocws ar ddulliau sy’n seiliedig ar dystiolaeth yn sicrhau bod adnoddau yn cael eu cyfeirio lle y byddant yn cael yr effaith fwyaf, gan greu amgylcheddau cefnogol ar gyfer dysgu a grymuso dysgwyr i ddatblygu arferion iach am oes.

Cymryd Rhan

Dylai arweinwyr Iechyd a Lles Ysgolion Uwchradd wirio eu blychau derbyn am gwahoddiadau SHRN o 9 Mehefin. Gyda 95.5% o ysgolion uwchradd wedi cymryd rhan yn yr arolwg diwethaf yn 2023, mae’r fenter hon yn parhau i adeiladu ar lwyddiant blaenorol wrth gefnogi lles myfyrwyr ledled Cymru.

Am ragor o wybodaeth, ewch i shrn.org.uk neu cysylltwch â Maria Boffey, Rheolwr Materion Allanol a Chyfnewid Gwybodaeth SHRN yn boffeym1@caerdydd.ac.uk.

Read this post in English

Mae’r Fframwaith Ymgysylltiad a Chynnydd Ieuenctid  yn amlinellu sut y gall sefydliadau gydweithio er mwyn adnabod a chefnogi pobl ifanc 11 i 18 oed sydd wedi ymddieithrio neu nad ydynt mewn addysg, cyflogaeth na hyfforddiant, neu sydd mewn perygl o ddioddef digartrefedd.

Astudiaethau achos Ymgysylltiad a Chynnydd Ieuenctid (YEPF)

Mae Llywodraeth Cymru wedi cydweithio ag awdurdodau lleol ac wedi cyhoeddi 11 o astudiaethau achos i ddangos y prosesau sydd gan awdurdodau lleol ar waith.

Mae’r astudiaethau achos yn caniatáu i randdeiliaid ddysgu o brofiadau ei gilydd a gweld pa brosesau sydd gan sefydliadau eraill ar waith y gellir eu hefelychu neu eu haddasu.  Mae hyn yn helpu sefydliadau i weithio gyda’i gilydd yn well, i gryfhau’r rhwyd ddiogelwch anweledig sy’n cefnogi pobl ifanc.

Ymyrraeth gynnar

Adnabod yn gynnar pobl ifanc sy’n wynebu rhwystrau i ymgysylltu neu sydd â risg o ddod yn ddigartref yw sylfaen y Fframwaith Nod sefydliadau yw darparu cymorth wedi’i dargedu a diwallu anghenion person ifanc cyn gynted â phosibl.

Cliciwch yma i weld ein  canllawiau ar adnabod pobl ifanc sydd mewn perygl o ddod yn NEET neu’n ddigartref

Sut mae Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili yn gweithredu’r Fframwaith

Yn ddiweddar, dangosodd Gwasanaeth Ieuenctid Caerffili eu dull ataliol o helpu pobl ifanc i adeiladu dyfodol cadarnhaol. Mae’r ffocws ar adnabod risg yn gynnar, a rhannu gwybodaeth gydag asiantaethau fel ysgolion, colegau, Gyrfa Cymru a sefydliadau’r trydydd sector.

Cliciwch yma i ddarllen mwy. – Mae ymyrraeth gynnar yn atal digartrefedd ac yn helpu i gadw pobl ifanc mewn addysg.

Mae John Poyner, cydgysylltydd ymgysylltiad a chynnydd yng ngwasanaeth ieuenctid Caerffili, yn dod â sefydliadau ynghyd i gefnogi tua 400 o bobl ifanc. Mae’r ymyrraeth yn cynnwys cymorth wedi’i deilwra i helpu pobl ifanc i drosglwyddo’n esmwyth i addysg, cyflogaeth neu hyfforddiant ar ôl gadael yr ysgol.

Mae John yn gweithio’n agos gyda chydgysylltydd digartrefedd y gwasanaeth ieuenctid, Nichola Davies i nodi a chefnogi’r bobl ifanc hynny a allai fod mewn perygl o ddigartrefedd hefyd.

I glywed gan Nichola Davies a dau berson ifanc y mae eu bywydau wedi newid er gwell o ganlyniad i’r gefnogaeth y maent wedi’i chael, cliciwch yma :- https://www.facebook.com/watch/?v=1201055725147075

Read this post in English

Fel addysgwyr, rydych chi’n gweld yn uniongyrchol sut mae maeth yn effeithio ar egni eich disgyblion a’u gallu i ganolbwyntio, yn ogystal â’r gallu i ddysgu a ffynnu.

Mae’r bwyd y gellir ei ddarparu mewn ysgolion yn cael ei newid fel y gall pob plentyn yng Nghymru fanteisio ar ddeiet maethlon sy’n cyd-fynd â’r cyngor deietegol diweddaraf.

Rydym yn lansio ymgynghoriad ar Fwyta ac Yfed yn Iach mewn Ysgolion a Gynhelir yng Nghymru i helpu i lywio’r newidiadau hyn.

Rydyn ni’n golygu diweddaru:

• Pa fwydydd a diodydd y gellir eu darparu mewn ysgolion
• Canllawiau i arlwywyr ar y rheoliadau, gan gynnwys gofynion deietegol a ragnodir yn feddygol (deietau arbennig)
• Canllawiau ar gyfrifoldebau o ran hyrwyddo bwyta ac yfed yn iach

Bwyd iach i ysgolion | LLYW.CYMRU

Cwmpas yr ymgynghoriad:

Rydyn ni’n casglu eich barn mewn tair rhan.

1. Ysgolion cynradd: Cynigion newydd ar gyfer bwyd a diod

Bydd y rhain yn gwneud y canlynol:

• Cynnig mwy o ffrwythau a llysiau i helpu plant Cymru i gael eu “pump y dydd”
• Cynnwys carbohydradau startshlyd (fel grawn cyflawn) oherwydd bod tystiolaeth yn awgrymu nad yw plant Cymru yn cael digon o ffibr
• Cyfyngu ar fwydydd crwst, pwdinau a bwydydd wedi’u pobi a felyswyd, ynghyd â bwydydd wedi’u ffrio, hyn i gyd ar sail y cyngor deietegol diweddaraf
• Teilwra maint dognau ar sail grwpiau oedran er mwyn gwastraffu llai o fwyd
• Cynnig llai o gig wedi’i brosesu a chyfyngu ar ddewisiadau amgen wedi’u prosesu i bysgod a chig, gan y gallant fod yn uchel mewn halen a braster dirlawn
• Diogelu cig coch mewn cymedroldeb i sicrhau bod plant yn mwynhau ei fanteision maethol
• Gwahardd diodydd siwgrllyd, sy’n gysylltiedig â gordewdra a phydru dannedd

2. Hyrwyddo bwyta’n iach: Canllawiau cliriach ar gyfrifoldebau

Bydd y rhain yn:

• Diffinio yn glir ddyletswyddau awdurdodau lleol a chyrff llywodraethu ysgolion o ran hyrwyddo bwyta’n iach
• Darparu enghreifftiau ymarferol o sut y gall ysgolion hyrwyddo arferion bwyta iach yn effeithiol
• Egluro pwy sy’n gyfrifol am ddyletswyddau penodol mewn gwahanol leoliadau ysgol
• Esbonio sut y gall ysgolion ddangos eu bod yn bodloni’r gofynion cyfreithiol arnynt
• Cefnogi dull ysgol gyfan o greu amgylchedd iachach o ran bwyd

3. Ysgolion uwchradd: Galwad am dystiolaeth am fwyd a diod a weinir ar hyn o bryd

Gwyddom fod y ffordd y mae dysgwyr yn yr sector uwchradd yn dewis cael bwyd yn yr ysgol wedi newid. Mae’n edrych yn wahanol i ysgolion cynradd lle mae’r rhan fwyaf o blant yn eistedd gyda’i gilydd am ginio dau gwrs traddodiadol wedi’i ddarparu ar blatiau.

Mae gan ddysgwyr uwchradd fwy o ddewis, mwy o ymreolaeth, ac mae amrywiaeth o fwydydd ar gael iddynt eu bwyta “wrth fynd” yn ogystal â phrydiau ar blât.

Rydym yn casglu mwy o ddata ar fwyd mewn ysgolion uwchradd. Rydym hefyd yn chwilio am dystiolaeth i’n helpu i ddeall sut orau i fynd ati i gynnig bwyd sy’n gytbwys faethlon a deniadol mewn ysgolion uwchradd.

Sut byddwn ni’n defnyddio’ch gwybodaeth

Bydd eich ymatebion yn ein helpu i lunio:

• Canllawiau newydd ar hyrwyddo bwyta’n iach mewn ysgolion
• Rheoliadau newydd ar gyfer bwyd a diod mewn ysgolion (gan ddechrau yn 2026-27)
• Cynlluniau ar gyfer y dyfodol ar gyfer gwella rheoliadau bwyd ysgolion uwchradd

Rhowch eich barn i ni drwy gymryd rhan yn yr ymgynghoriad.

Read this post in English

Yn ddiweddar, cynhaliodd prosiect Camau i’r Dyfodol symposiwm i amlygu gwaith ysgolion ledled Cymru o gynllunio cwricwlwm fel rhan o’r prosiect.  

Disgrifiodd Marc Bowen, o Ysgol Gynradd Rhaglan, sut mae cynllunio cwricwlwm ei ysgol yn esblygu.

Darllen mwy:

Read this post in English

Nia Evans – Cynghorydd Proffesiynol – Dysgu Sylfaen

Ar hyn o bryd mae Gayle Shenton a minnau ar secondiad i Lywodraeth Cymru. Ein cenhadaeth yw cryfhau addysgeg addysg gynnar a sicrhau bod y Canllawiau galluogi dysgu wedi’u hymgorffori’n llawn ar draws y sector.

Pam mae Galluogi dysgu mor bwysig?

Mae ein Sgyrsiau Rhwydwaith Cenedlaethol Galluogi dysgu diweddar wedi profi i fod yn allweddol ar y daith tuag at ddeall sut y gall Galluogi dysgu chwarae rôl allweddol fel man cychwyn wrth i ni gynllunio, dylunio a gweithredu cwricwlwm sy’n briodol yn ddatblygiadol ac yn addysgegol ar gyfer pob dysgwr yng Nghymru.

Fe wnaethom groesawu ymarferwyr o bob cwr o Gymru a hwyluso trafodaethau a chydweithrediad â darparwyr addysg feithrin nas cynhelir, arweinwyr ac ymarferwyr ysgolion cynradd ac arbennig ynghyd â staff o awdurdodau lleol a rhanbarthau sy’n darparu cymorth uniongyrchol i ysgolion a lleoliadau.Cynhaliwyd y digwyddiadau ym Mharc y Scarlets yn y De a Venue Cymru yn y Gogledd.

Addysgeg a datblygu cwricwlwm

Dechreuodd y diwrnod gyda chroeso drwy fideo gan yr Athro Donaldson a’n hatgoffodd o bwysigrwydd Pedwar Diben y Cwricwlwm i Gymru a pham ei bod yn hanfodol ein bod yn adeiladu ar egwyddorion addysgeg effeithiol yn y blynyddoedd cynnar ac ar hyd continwwm 3-16.

Nesaf, roeddem yn falch i gyflwyno Dr Stella Louis, ymgynghorydd, hyfforddwr ac awdur rhyngwladol o fri. Rhoddodd Stella gyweirnod ysbrydoledig yn ymwneud â phwysigrwydd ymarfer sy’n briodol yn ddatblygiadol ac yn addysgegol a phwysigrwydd sicrhau ein bod yn diwallu anghenion y dysgwyr beth bynnag fo’u hoedran, gan roi’r plentyn/dysgwr wrth wraidd ein hymarfer. “Mae addysg yn ymwneud â phlant”

Rhannodd Dr Louis ei meddyliau a’i phrofiadau am sut y gall Galluogi dysgu ynghyd â’r pum llwybr datblygiadol gefnogi ac arwain ymarfer ar draws yr ystodau oedran, yn enwedig cynradd yng nghyd-destun y sesiwn hon. “I wybod ble i fynd, mae angen i chi wybod o ble rydych chi wedi dod”

Roedd arbenigedd Dr Louis yn atseinio’n ddwfn gyda mynychwyr, gan bwysleisio pwysigrwydd deall datblygiad plant a phobl ifanc fel elfen graidd o ddylunio a chynllunio’r cwricwlwm. Canolbwyntiodd y drafodaeth gychwynnol ar sut mae arfer cyfredol yn adlewyrchu addysgeg sy’n briodol i ddatblygiad a dealltwriaeth o ddatblygiad plant, gan ganiatáu i addysgwyr rannu eu heriau a’u llwyddiannau wrth weithredu Galluogi dysgu. Yna rhoddwyd cyfle i gyfranogwyr wrando ar ymarferwyr gwadd o ystod o leoliadau, ysgolion cynradd ac ysgolion arbennig yn arddangos ymarfer effeithiol gan ddefnyddio Galluogi dysgu i gefnogi a dylanwadu ar eu cwricwlwm a’u haddysgeg. 

 Ymunodd MET Caerdydd â ni hefyd a gyflwynodd eu hymchwil yn ymwneud â’r synergeddau rhwng Galluogi dysgu, Cwricwlwm i Gymru ac egwyddorion Froebeliaidd.

Mae’r amgylchedd cydweithredol hwn yn meithrin ymdeimlad cryf o gymuned a pherthyn ymhlith cyfranogwyr, gan hyrwyddo cyfnewid syniadau a strategaethau a all wella ein harferion addysgu a dysgu. Roedd digwyddiadau’r NNC yn llwyddiannus iawn wrth ddarparu cefnogaeth wrth gynllunio a dylunio cwricwlwm, cyfleoedd i rwydweithio, a sicrhau bod llais pawb yn cael ei glywed a’i werthfawrogi fel rhan allweddol o’r broses ar gyfer gwireddu Cwricwlwm Cymru ar gyfer pob dysgwr.

Sesiwn olaf y diwrnod oedd panel holi ac ateb dan arweiniad cyflwynwyr a gwesteion y dydd gan gynnwys Estyn. Roedd digon o gyfle ar gyfer ystod eang o gwestiynau yn ymwneud â phob agwedd ar y cwricwlwm ac addysgeg.

Roeddem yn ddiolchgar i Georgina Haarhoff, Cyfarwyddwr Addysg, a orffennodd y diwrnod gan atgyfnerthu pwysigrwydd Galluogi dysgu a’i rôl wrth gefnogi cynllunio, dylunio a gwireddu Cwricwlwm Cymru.

Sesiynau ymgysylltu Galluogi dysgu Yn dilyn Y Sgyrsiau rhwydwaith Cenedlaethol , cynhaliwyd cyfres o sesiynau ymgysylltu gydag uwch arweinwyr i ddatblygu eu dealltwriaeth o bwysigrwydd y canllawiau Galluogi dysgu. Pwrpas rhain oedd adnabod sut y gall gefnogi cynllunio, dylunio a gweithredu cwricwlwm addysgegol priodol i bob dysgwr. Roedd rhain yn agored i holl uwch arweinwyr ysgolion cynradd, uwchradd, pob oedran ac ysgolion arbennig, yn ogystal â UCDau yng Nghymru ac fe’u dechreuwyd dros dymor y Gwanwyn.

Myfyrdod personol:

Mae’r brwdfrydedd a’r ymrwymiad gan ymarferwyr ac arweinwyr yn dilyn yr NNCs a’r digwyddiadau ymgysylltu wedi bod yn galonogol iawn. Mae’r adborth wedi bod yn gadarnhaol iawn ac mae rhai negeseuon clir wedi amlygu ynglŷn â’r angen am hyfforddiant sy’n gysylltiedig â datblygiad plant a phobl ifanc, cydweithio ar draws ystodau oedran a chefnogaeth bellach i ysgolion uwchradd. Mae wedi bod yn brofiad gwerth chweil.

Adroddiad cryno o’r adborth o’r Sgwrs Rhwydwaith Cenedlaethol ar gael yma:
https://hwb.gov.wales/cwricwlwm-i-gymru/rhwydwaith-cenedlaethol-ar-gyfer-gweithredu-r-cwricwlwm/sgyrsiau-gorffennol-a-dadansoddiad/

Read this page in English

Gan Meurig Jones, Prifathro Ysgol Gyfun Gymraeg Llangynwyd ac Ymgynghorydd Proffesiynol, Cyfarwyddiaeth Addysg, Llywodraeth Cymru

I ni fel arweinwyr ysgolion yng Nghymru, mae’n dda gweld newidiadau o flwyddyn academaidd 2025/26 i’r cyllid grant sydd ar gael i ysgolion sy’n cefnogi myfyrwyr ar raglenni TAR cyflogedig. Bydd y newidiadau hyn yn galluogi mwy o’n hysgolion i gael mynediad at y cyllid hwn nawr, ac mewn rhai achosion ar gyfradd uwch na chynt.

Beth yw’r TAR Cyflogedig a sut y gallai fod o fudd i fy ysgol?

Y TAR Cyflogedig yw rhaglen addysg gychwynnol athrawon (AGA) Llywodraeth Cymru, sy’n seiliedig ar gyflogaeth, a ddarperir gan Bartneriaeth AGA y Brifysgol Agored. Mae myfyrwyr TAR cyflogedig yn cael eu cyflogi gan ysgol i gyflawni dyletswyddau a dysgu i fod yn athro â statws athro cymwysedig tra maent yn ennill cyflog. Mae’r opsiwn hwn yn cynyddu’r cyfleoedd i’r rhai sy’n ceisio ymuno â’r proffesiwn gwerth chweil hwn, mewn ffordd fwy hyblyg.

Mae Llywodraeth Cymru yn talu cost lawn hyfforddiant myfyriwr TAR cyflogedig ynghyd â chyfraniad at gyflog yr athro dan hyfforddiant i’r ysgol sy’n ei gyflogi. Fel ysgol sy’n cefnogi athro dan hyfforddiant TAR Cyflogedig, rydym yn dod yn rhan o Bartneriaeth AGA y Brifysgol Agored. Mae llawer o fanteision i ymuno â phartneriaeth AGA y Brifysgol Agored, gan fod y cymorth a gynigir i athro dan hyfforddiant TAR cyflogedig yn cynnwys: 

• cyfle i’ch ysgol dyfu ei hathrawon eich hun– datblygu athrawon sy’n deall anghenion ac addysg eich dysgwyr, a’u cymuned ac a allai hefyd fod o fudd i ysgolion eraill yn y gymuned ehangach
• datblygu ac arallgyfeirio eich cymuned addysgu drwy gefnogi rhai ag uchelgais i fod yn athrawon nad ydynt yn gallu cael mynediad at raglenni AGA amser llawn
• cymhellion ariannol, hyfforddiant pwrpasol a datblygiad proffesiynol cyffrous i’n staff mentora yn yr ysgol – gan gefnogi a datblygu eich ysgol ymhellach fel sefydliad sy’n dysgu. 

Mae gan Ysgol Dyffryn Conwy yn y Gogledd chwech o athrawon dan hyfforddiant ar y rhaglen TAR Cyflogedig eleni. Dywedodd y Pennaeth ,Owain Gethin Davies

“Mae’r cynllun llwybr cyflogedig wedi ei gwneud yn bosibl inni recriwtio’r athrawon gorau ac adeiladu gweithlu ar gyfer y dyfodol, yn enwedig mewn pynciau allweddol fel Cymraeg neu Fathemateg.”

Gweithlu addysgu wedi’i wneud yng Nghymru | LLYWODRAETH. CYMRU

Beth sydd wedi newid o ran meini prawf y cyllid grant?

O flwyddyn academaidd 2025/26 ymlaen, gall ysgolion cynradd gael mynediad at y grant cyfrannu at gyflog pan fyddant yn cefnogi a chyflogi athro dan hyfforddiant ar y rhaglen TAR Cyflogedig.

Gall ysgolion uwchradd ac ysgolion pob oedran ar draws ystod ehangach o gategorïau iaith (e.e. T2, C2, T3) gael mynediad at gyfradd uwch y grant cyfrannu at gyflog, sef 100%, pan fyddant yn cefnogi a chyflogi athro dan hyfforddiant cyfrwng Cymraeg ar y rhaglen TAR Cyflogedig, ynghyd â’r rhai sy’n dymuno addysgu’r Gymraeg mewn lleoliadau addysg uwchradd cyfrwng Saesneg.

Ewch i wefan y Brifysgol Agored https://university.open.ac.uk/wales/en/our-work/ou-ite-partnership os ydych chi:

• yn ysgol sy’n dymuno cefnogi aelod presennol o staff nad ydynt yn addysgu i ymuno â’r rhaglen TAR Cyflogedig
• â diddordeb mewn gweithio gyda Phartneriaeth AGA y Brifysgol Agored i ddod o hyd i athro dan hyfforddiant TAR Cyflogedig i weithio yn eich ysgol

Mae canllawiau a gwybodaeth am y cyllid grant sydd ar gael i ymgeiswyr ac i ysgolion sydd â diddordeb mewn cefnogi athro dan hyfforddiant TAR cyflogedig ar gael yma hefyd https://www.llyw.cymru/tystysgrif-addysg-i-raddedigion-tar-cyflogedig

Sut gall fy ysgol gymryd rhan mewn cefnogi athrawon yfory?

Beth am ddod yn Ysgol Bartner AGA? Ers 2019 mae AGA yng Nghymru yn cael ei ddarparu drwy bartneriaethau ysgolion a phrifysgolion. Mae ysgolion partner AGA yn hanfodol i ddatblygiad y genhedlaeth nesaf o athrawon. Mae ar bob Partneriaeth AGA yng Nghymru angen ysgolion i lunio, mireinio a chyflwyno rhaglenni AGA. Felly, os oes gennych ddiddordeb mewn darganfod sut y gall eich ysgol gymryd rhan, bydd Partneriaethau AGA Cymru yn falch o glywed gennych:

• CaBan (Prifysgol Bangor)
• Partneriaeth Caerdydd ar gyfer Addysg Gychwynnol Athrawon (Met Caerdydd)
• Partneriaeth Ysgolion Prifysgol Abertawe
• Partneriaeth AGA y Brifysgol Agored
• Partneriaeth Addysg Gychwynnol i Athrawon Prifysgol De Cymru
• Yr Athrofa: Partneriaeth Dysgu Proffesiynol (Prifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant, Caerfyrddin ac Abertawe)