Fel rhan o brosiect Camau i’r Dyfodol, mae ein hysgol wedi trawsnewid sut rydym yn mynd i’r afael â chynllunio’r cwricwlwm.
Mae’r hyn a ddechreuodd fel rhwystredigaeth gyda chlymau careiau esgidiau clymog a cheblau clymog offer wedi esblygu i groesawi ‘clymau’ fel nodweddion hanfodol wrth gynllunio cwricwlwm.
Roedd cam tri o’r Prosiect Camau yn cynnig cyfle i ysgolion fel ni arbrofi gyda chwricwlwm sy’n cael ei lywio gan broses heb dempledi rhagnodol. Yr egwyddor arweiniol oedd ‘yr hyn sy’n werthfawr’:
A yw’r cyd-destun dysgu yn ystyrlon?
A yw profiadau yn datblygu sgiliau sy’n cyd-fynd â’r pedwar diben?
A yw’r dibenion hyn wrth wraidd dysgu mewn ffordd wirioneddol?
Trawsnewidiodd y dull hwn sut rydym yn defnyddio ein hamgylchedd lleol. Daeth castell ein pentref, a oedd yn flaenorol yn thema ddysgu arferol, yn gyfrwng cyfoethog ar gyfer archwilio dyfnach.
Ymchwiliodd y disgyblion i batrymau aneddiadau hanesyddol, newidiadau pŵer o systemau ffiwdal i ddemocratiaeth fodern, a chwestiynau egwyddorol am ddefnydd tir a datblygu cynaliadwy. Sbardunodd y castell ar ein trothwy sgyrsiau am effaith twristiaeth ar ein cymuned.
Roedd y deilliannau’n rhyfeddol. Datblygodd dysgwyr ddealltwriaeth ddofn o’u cymuned a’u dylanwad posibl fel dinasyddion gweithredol.
Roedd eu hangerdd yn arwain at gwestiynu annibynnol ac ymholiad hunangyfeiriedig. Cafodd athrawon fewnwelediadau gwerthfawr i ddatblygiad y disgyblion o’r sgiliau sy’n hanfodol i’r pedwar diben, a’u gallu i drosglwyddo dysgu ar draws cyd-destunau. Yn bwysicaf oll, fe wnaethom ddatblygu dealltwriaeth fwy cynhwysfawr o’r hyn sy’n sbarduno ein dysgwyr.
Heb os ac oni bai, cawsom heriau – y ‘clymau’ yn ein meddwl a amharodd ar ein proses linol. Fodd bynnag, fe wnaethom ddysgu ail-fframio’r rhwystrau hyn. Yn hytrach na gweld clymau fel problemau i gael gwared arnynt, fe wnaethom ddatgysylltu eu llinynnau a’u hail-weu i’n cynllun cwricwlwm, gan greu profiadau dysgu ystyrlon wedi’u teilwra i’n cymuned. Mewnwelediad mwyaf gwerth chweil y prosiect yw bod modd cymhwyso hyn sy’n werthfawr ar draws bob math o ysgol.
Er gwaethaf heriau unigryw, roedd pob ysgol yn dod o hyd i bwrpas i’w dysgwyr ac yn teimlo eu bod wedi’u grymuso fel addysgwyr. Ein cyngor? Cydiwch yn y clymau!
Nid oedd gan Kate Watkins-Freeman o feithrinfa cyn ysgol Ribbons brofiad blaenorol o brosiect Camau i’r Dyfodol cyn mynychu’r symposiwm. Dyma beth oedd hi’n feddwl o’r dydd.
Roedd gan y symposiwm awyrgylch egnïol – agored, cydweithredol, awyrchylch gwirioneddol onest. Roedd y negeseuon yn gyson. Mae cynnydd, i ddysgwyr ac i addysgwyr, yn dechrau gyda’r dewrder i geisio, myfyrio, a thyfu. Roedd yr ethos hwn o arbrofi, cymryd amser ac ymddiried yn y broses yn sefyll allan i mi. Roedd yn bwerus clywed gweithwyr proffesiynol profiadol yn siarad yn onest am bwysigrwydd cymryd risgiau gwybodus, profi syniadau, a dysgu gyda’i gilydd.
Uchafbwynt arall oedd clywed gan ymarferwyr sydd eisoes yn defnyddio’r dull proses yn eu haddysgu. Roedd eu cyflwyniadau, wedi’u seilio ar brofiad dosbarth go iawn, yn atgoffa nad oes rhaid i newid fod yn berffaith i fod yn ystyrlon. Roedd dealltwriaeth a rennir nad yw cynnydd yn llinol – mae’n gymhleth, cyd-destunol a phersonol.
Roedd y cysyniad hwnnw yn cael ei barchu a’i groesawi, wedi’i adleisio gan y prif siaradwyr, yn y gweithdai, ac mewn sgyrsiau achlysurol ar y coridorau.
Roedd y gweithdai yn creu lle ar gyfer deialog go iawn. Nid oeddem yn osgoi cwestiynau anodd, ac roedd parodrwydd cyfranogwyr i fyfyrio’n agored yn creu ymdeimlad o ymddiriedaeth.
Fy unig feirniadaeth? Roedd ansawdd ac amrywiaeth y sesiynau a gynigiwyd mor gryf, nid oedd un diwrnod yn ddigon o amser ar gyfer yr holl weithdai roedd gen i ddiddordeb ynddynt.
I weld y cyflwyniadau o’r symposiwm ewch i Camau Apr 25 symposium – Google Drive