Cyn bo hir, bydd ysgolion uwchradd ledled Cymru yn cael cyfle i gymryd rhan yng ngweithgaredd Casglu Data y Rhwydwaith Ymchwil Iechyd Mewn Ysgolion (SHRN) ar gyfer 2025, ac mae’r cyfnod cofrestru yn agor ar 9 Mehefin ac yn cau ar 18 Gorffennaf 2025.
Beth yw’r Rhwydwaith Ymchwil Iechyd Mewn Ysgolion (SHRN)?
Mae’r Rhwydwaith Ymchwil Iechyd Mewn Ysgolion yn fenter gynhwysfawr sydd wedi ymrwymo i wella iechyd a lles dysgwyr ledled Cymru. Trwy ddarparu data iechyd a lles cadarn ac adnoddau sy’n seiliedig ar dystiolaeth i ysgolion, mae SHRN yn galluogi sefydliadau addysgol i wneud penderfyniadau gwybodus a gweithredu strategaethau effeithiol wedi’u teilwra i anghenion eu dysgwyr.
Mae’r rhwydwaith wedi dod yn rhan annatod o’r dull sy’n gweithredu yng Nghymru i sicrhau lles dysgwyr, a chyfeirir ato mewn nifer o bolisïau a strategaethau Llywodraeth Cymru, gan gynnwys y Dull Gweithredu Ysgol Gyfan ar gyfer Iechyd Meddwl a Llesiant (2021) ac Adroddiad Iach a Hapus Estyn (2019).
Manteision ar gyfer ysgolion uwchradd
Bydd ysgolion sy’n cymryd rhan yng ngweithgarwch Casglu Data SHRN 2025 yn manteisio ar:
- Data iechyd a lles pwrpasol gyda meincnodi cenedlaethol
- Adnoddau sy’n seiliedig ar dystiolaeth i ysgogi gwelliannau iechyd
- Offer i werthuso perfformiad a chynllunio ymyriadau effeithiol
- Cyfleoedd datblygiad proffesiynol i staff
- Gwell ymgysylltiad â’u cymunedau lleol
Mae effaith aelodaeth SHRN yn ymestyn y tu hwnt i gasglu data yn unig.
“Mae arolwg SHRN yn adnodd gwerthfawr wrth i ni ei ddefnyddio i gymharu â data arall rydyn ni’n ei gasglu i nodi cryfderau a gwendidau. Ar ôl eu nodi, gellir canolbwyntio ar y rhain fel rhan o’n Cynllun Gwella Ysgol.” – Henriette Bertheux, Pennaeth Cynorthwyol Cyswllt, Ysgol Uwchradd Whitmore
“Mae fy ysgol i yn defnyddio ein data SHRN pwrpasol i gefnogi gwaith hunanwerthuso ein hysgol ar draws meysydd iechyd a lles, gan sicrhau bod y camau a gymerwn yn ymateb i anghenion gwirioneddol ein dysgwyr. Rydym yn teimlo’n gyffrous am barhau i ddefnyddio ein data SHRN i nodi blaenoriaethau a llunio camau gweithredu sy’n targedu iechyd a lles ein holl ddysgwyr.” – Tom Lewis, Arweinydd Iechyd a Lles, Ysgol Gynradd Cogan
Edrych i’r dyfodol
Wrth edrych ymlaen at 2026, mae SHRN yn datblygu dangosfwrdd arloesol ar lefel ysgol a fydd yn darparu mewnwelediadau hyd yn oed yn fwy penodol, gan rymuso ysgolion i olrhain cynnydd a gweithredu strategaethau effeithiol.
Mae partneriaeth strategol y rhwydwaith ag Iechyd Cyhoeddus Cymru ac integreiddio â Rhwydwaith Ysgolion Cymru sy’n Hybu Iechyd a Lles (WNHWPS), ynghyd â buddsoddiad parhaus gan Lywodraeth Cymru, wedi galluogi SHRN i dyfu i fod yn rhwydwaith cenedlaethol pwerus sy’n cefnogi ymchwil a gwerthuso.
Atal problemau ac ymyrryd yn fuan
Mae dull SHRN yn cyd-fynd â’r egwyddor bod atal problem yn y lle cyntaf yn well na gorfod mynd ati i’w datrys. Trwy helpu ysgolion i nodi problemau iechyd a lles yn gynnar, mae’r rhwydwaith yn galluogi ymyriadau amserol a all wella’r canlyniadau i ddysgwyr a lleihau absenoldeb.
Mae’r ffocws ar ddulliau sy’n seiliedig ar dystiolaeth yn sicrhau bod adnoddau yn cael eu cyfeirio lle y byddant yn cael yr effaith fwyaf, gan greu amgylcheddau cefnogol ar gyfer dysgu a grymuso dysgwyr i ddatblygu arferion iach am oes.
Cymryd Rhan
Dylai arweinwyr Iechyd a Lles Ysgolion Uwchradd wirio eu blychau derbyn am gwahoddiadau SHRN o 9 Mehefin. Gyda 95.5% o ysgolion uwchradd wedi cymryd rhan yn yr arolwg diwethaf yn 2023, mae’r fenter hon yn parhau i adeiladu ar lwyddiant blaenorol wrth gefnogi lles myfyrwyr ledled Cymru.
Am ragor o wybodaeth, ewch i shrn.org.uk neu cysylltwch â Maria Boffey, Rheolwr Materion Allanol a Chyfnewid Gwybodaeth SHRN yn boffeym1@caerdydd.ac.uk.